Fietsen zonder licht

Bij onzorgvuldig gebruik is een auto een moordwerktuig. Wetgever én rechter hebben dat goed ingezien. Maar gaat de bescherming van andere weggebruikers soms misschien te ver…?
De aansprakelijkheid voor motorrijtuigen is speciaal in de Wegenverkeerswet geregeld, met als doel de niet-gemotoriseerden te beschermen. Voor de automobilist geldt daarom vrijwel risicoaansprakelijkheid. Hij is aansprakelijk voor schade die hij veroorzaakt, tenzij hij zich op overmacht kan beroepen. Maar overmacht wordt door de rechter echter niet snel aangenomen: vereist is, dat de bestuurder geen enkel verwijt treft. Zo is bij aanrijding van een kind onder veertien jaar de automobilist geheel aansprakelijk, behoudens opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid van het slachtoffer (deze speciale beschermende regeling voor kinderen geldt niet voor andere ‘zwakke groepen’, zoals bejaarden of gehandicapten). In alle andere gevallen komt een fout van een voetganger of fietser namelijk voor de helft voor rekening van de automobilist. De rest wordt naar verhouding van het schuldaandeel over partijen verdeeld.Een automobilist is zelfs aansprakelijk wanneer hij op een donkere weg een fietser aanrijdt, die zonder licht rijdt. Hij behoort er, aldus de Hoge Raad, rekening mee te houden, dat fietsers soms zonder licht rijden…

Dat schiet mij in het verkeerde keelgat. Want er zijn heel wat fietsers die ’s avonds zonder licht rijden. Het licht is defect, of men vindt dat door de dynamo het trappen te zwaar wordt. Maar er bestaat ook een subcultuur op diverse scholen, waardoor fietsen zonder licht wordt bevorderd. Wie zonder licht fietst in het donker ‘heeft lef’. Mét licht fietsen is stóm, je bent een watje als je dat doet. Kinderen hebben sterk de neiging om zich aan te passen aan dit soort ‘regels’. Want wie dat niet doet, die ‘ligt er uit’ – en dat is voor de meeste kinderen iets verschrikkelijks. Het zijn, althans in dit opzicht, kuddedieren…
Het gevolg is dan ook dat, pakweg, een derde van de fietsers zonder licht, of met ontoereikende verlichting rijdt.

Een automobilist die zonder licht rijdt krijgt, terecht, een bekeuring. Maar fietsen zonder licht heeft voor de politie geen prioriteit. Een fietser die dat doet, krijgt (in Apeldoorn, althans) van oom politie vriendelijk de uitnodiging om zaterdag met zijn fiets naar het Marktplein te komen. Want daar wordt de verlichting van zijn fiets gratis gerepareerd…
Vermoedelijk is deze dienstverlening een uitzondering. Maar toch…

Voor mij is dit een vorm van rechtsongelijkheid die alle perken te buiten gaat!